• Joost van Ladesteijn

OVERGANG VAN ONDERNEMING

Ondernemers opgelet: sneller overgang van onderneming


Voor identiteitsbehoud is onder meer het personeel van belang. Dat personeel is niet beperkt tot werknemers die op basis van een arbeidsovereenkomst werkzaam zijn”. Zo oordeelde de kantonrechter Lelystad op 27 januari 2021.


Bij overgang van onderneming gaan kortweg (i) alle betrokken werknemers over van de vervreemder naar de verkrijger met behoud van hun arbeidsvoorwaarden, (ii) genieten zij ontslagbescherming en (iii) bestaat recht op informatie en consultatie. Het geciteerde deel van de overweging van de kantonrechter ziet op één van de toetsen om te bepalen of er sprake is van een overgang van onderneming, naast verkort de andere toetsen dat er sprake is van een overgang (i) ten gevolge van een overeenkomst, een fusie of splitsing en (ii) van een economische eenheid. Het eerste criterium moet simpelweg ruim worden uitgelegd (Jouini-arrest). De laatste toets kent, net als de toets van identiteitsbehoud diverse schakeringen en wordt wel samengevat als (i) een eenheid (ii) met een economische activiteit met eigen doelstelling (iii) die gestructureerd en duurzaam is (iv) en over autonomie beschikt.


Voor identiteitsbehoud is in het bijzonder van belang of de exploitatie van die eenheid in feite wordt voorgezet of hervat. Alle omstandigheden zijn daartoe relevant, waarbij gewicht daarvan verschilt afhankelijk van de aard van de activiteit, de productiewijze en de bedrijfsvoering.


Personeel is een dergelijke omstandigheid. Voor de kantonrechter is het hebben van een arbeidsovereenkomst niet vereist. Hij onderscheidt de toets van identiteitsbehoud van het toepassingsbereik van het begrip werknemer. Dat laatste begrip beperkt zich in de regel tot werknemers in dienst bij de betreffende eenheid (ook Botzen-arrest). Onder voorwaarden volstaat een arbeidsbetrekking (Albron-arrest).


Door het vorenstaande door de kantonrechter gemaakte onderscheid concludeerde hij in casu dat een belangrijk deel van het personeel was overgegaan en uiteindelijk sprake was van identiteitsbehoud en overgang van onderneming.


Ondernemers opgelet! Het begrip werknemer wordt tamelijk eng uitgelegd en ziet dus praktisch vooral op de vraag welke werknemers/personen met een arbeidsbetrekking in beeld zijn. De impact van het onderscheid van de kantonrechter kan verstrekkend zijn, nu dit niet ziet op (personeel) toepassingsbereik, maar kwalificatie. Dacht een ondernemer eerder dat er geen sprake was van overgang van onderneming omdat (bijvoorbeeld) het begrip personeel in de toets identiteitsbehoud conform het begrip werknemer moest worden uitgelegd, kan dit bij de uitleg van de kantonrechter (kleurbekennend) meebrengen dat (alle) werknemers wel rechtsbescherming genieten als gevolg van een overgang van onderneming.


Ondernemers doen er dus verstandig aan te bezien wat de impact is van deze uitspraak op eerdere en beoogde transacties. Dit werkt door op uiteenlopende terreinen, waaronder flexibele schil, global mobility, M&A en herstructureringen.


De algemene lijn van de rechtspraak over overgang van onderneming resulteert veelal in het aannemen van overgang van onderneming vanuit de ratio van rechtsbescherming van de richtlijn bij werkgeverswissel. De paradox is dat met de verdere nuances in begrippen, de planningsmogelijkheden toenemen ten aanzien van bijvoorbeeld begrippen als autonomie en functionele band. Dit bevestigt de noodzaak tot strategische doordenking van organisatiestructuren, governance en populatieopbouw.


#overgangvanonderneming #blog #tipvoorondernemers